Geschiedenis waterlinies

Aan het begin van de 19e eeuw, tijdens de Franse overheersing werd de grondslag gelegd voor een nieuw
verdedigingsstelsel van het latere Koninkrijk der Nederlanden. Onze hoofddefensie zou worden gevoerd door de Nieuwe
Hollandse Waterlinie. Evenals de Oude Waterlinie steunde de Nieuwe op uitgebreide- maar nu georganiseerde en beter
beheersbare- inundaties, waarbij een reeks nieuwe forten en inlaatsluizen een belangrijke rol speelde. Deze militaire
en waterstaatkundige onderdelen van de Nieuwe Hollandse Waterlinie werden gebouwd en regelmatig verbeterd in de periode
1816 tot 1881.
Het Fort bij Asperen en de bijzondere sluizen in de Linge maakten deel uit van dit
verdedigingsstelsel, dat zich uitstrekte van Naarden en Muiden aan de Zuiderzee tot aan de Biesbosch voorbij Werkendam.

Torenforten

Fort Asperen behoort tot het type van de torenforten. Deze torens werden voornamelijk gebouwd in de Nieuwe
Hollandse Waterlinie gedurende de periode van 1840 tot 1860. Sommige torens werden binnen de wallen van bestaande forten
gebouwd, andere verrezen als onderdeel van geheel nieuw aangelegde forten. Dit laatste is min of meer het geval bij
Asperen. De torenforten liggen meestal langs dijken die een doorgang (een acces) vormen in de Waterlinie. De torens zijn
van zwaar metselwerk en hebben een doorsnede van 33 meter.

Fort Asperen

Het fort werd direct omgeven door een gracht en was slechts bereikbaar via een houten ophaalbrug. De zware
toren is gefundeerd met ongeveer 1260 palen en opgetrokken uit kleine waalstenen en heeft buitenmuren van anderhalve
meter dik. Het gebouw bestaat uit drie verdiepingen. Naast de begane grond met geweerschietgaten is er een
kelderverdieping, een eerste etage met kanon- en geweerschietgaten en bovenop een aarden bovenbatterij. De indeling van
de verdiepingen is als het ware een cirkelvorm met drie "schillen". De kern van het fort bestaat uit een cilindervormige
licht- en luchtkoker, die door alle drie verdiepingen loopt, met een middellijn van vijf meter. Daar omheen ligt het
ringvormig vertrek, dit is een rondlopende gang. De buitenste cirkelschil bestaat op alle etages uit twaalf sectorvormige
vertrekken die uitkomen op de rondlopende gang.

Plattegrond kelderverdieping

De kelderverdieping Beweeg met de muis over de afbeelding voor een omschrijving van de kamers.

Plattegrond beganegrond

De beganegrond Beweeg met de muis over de afbeelding voor een omschrijving van de kamers

Plattegrond bovenverdieping

De bovenverdieping Beweeg met de muis over de afbeelding voor een omschrijving van de kamers